*زیستشناسی سیستممحور در برابر دیدگاه ژنمحور کلاسیک* در این قسمت از پادکست هشیوار، به میزبانی مهدی شفا، به سراغ یک رویارویی بزرگ فکری در مرزهای علوم زیستی رفتهایم؛ تقابل میان زیستشناسی سیستممحور مدرن و دیدگاه ژنمحور سنتی.
محور اصلی این گفتگو، بررسی کتاب انقلابی *«چگونه زندهایم» (How Life Works)* نوشته فیلیپ بال است که به نقد جدی تقلیلگرایی زیستی و استعارههایی نظیر "DNA به عنوان نقشهٔ راه حیات" میپردازد. در این مسیر، تفکر مدرنِ سیستمبیولوژی را با کتاب جدید ریچارد داکینز یعنی *«ژنتیک مردگان» (The Genetic Book of the Dead)* مقایسه میکنیم تا تفاوتهای عمیق این دو پارادایم علمی آشکارتر شود.
ما در این گفتگوی میانشتهای، مفاهیم محوری و حساسی مانند پدیدارشوندگی (Emergence)، عاملیت زیستی (Agency) و هتروکرونی (ناهمزمانی در تکوین) را به بحث میگذاریم و میپرسیم که آیا زمان آن رسیده تا پس از گذشت ۵۰ سال، نگاه داکینز در کتاب کلاسیک *«ژن خودخواه» (The Selfish Gene)* را بازنگری کنیم؟
این بحث جذاب، سفری علمی است از فسیلشناسی و ریختشناسی مقایسهای تا لایههای پیچیدهٔ شبکههای تنظیمی پروتئینها و بیولوژی محاسباتی که در نهایت درک ما را از موضوع علیت در جهان زنده دگرگون خواهد کرد.
*معرفی مهمانان برجسته این گفتگو:* -* *رضا امیر:* زیستشناس، مدرس باسابقه، مترجم کتاب «چگونه زندهایم» و میزبان پادکست علمی و پرمخاطب مهرانگیز. - *دکتر عطا کالیراد:* زیستشناس تکاملی، پژوهشگر حوزه پیچیدگی زیستی و وراثت غیرژنتیکی (پژوهشگر سابق انستیتو زیستشناسی تکاملی ماکس پلانک توبینگن آلمان). - *دکتر عرفان خسروی:* دیرینهشناس، متخصص فسیلهای مهرهداران و بیمهرگان، نویسنده، مترجم و مدرس باسابقه علوم تکاملی در ایران.
*کتابهای معرفی و بررسیشده در گفتگو:* * کتاب *«چگونه حیات کار میکند»* یا *«چگونه زندهایم»* - نسخه انگلیسی: *How Life Works* نوشته فیلیپ بال (ترجمه رضا امیر، نشر نوین) * کتاب *«ژنتیک مردگان»* - نسخه انگلیسی: *The Genetic Book of the Dead* نوشته ریچارد داکینز (ترجمه مهدی شفا، نشر هشیوار) * کتاب *«حیات چیست؟»* - نسخه انگلیسی: *What is Life?* (اشاره به آثار اروین شرودینگر ۱۹۴۴، لین مارگولیس و دورین ساگان، و پل نرس ۲۰۲۰) * کتاب *«ژن خودخواه»* - نسخه انگلیسی: *The Selfish Gene* نوشته ریچارد داکینز (۱۹۷۶) * کتاب *«ماهی درونی شما»* - نسخه انگلیسی: *Your Inner Fish* نوشته نیل شوبین * کتاب *«موسیقی حیات»* - نسخه انگلیسی: *The Music of Life* نوشته دنیس نوبل
*به جامعه فکری هشیوار بپیوندید:* پادکست هشیوار بستری برای گفتگوهای عمیق، چندرشتهای و به دور از شعارزدگی است که تلاش میکند مرزهای علم، فلسفه و علوم شناختی را برای مخاطب جدی باز کند. اگر به تفکر نقادانه، بیولوژی تکاملی و کشف حقایق جهان زنده علاقهمندید، با *سابسکرایب کردن کانال* و روشن کردن زنگوله، از برنامههای بعدی ما حمایت کنید. حضور و نظرات شما در بخش کامنتها، سرمایهٔ اصلی این مسیر فکری است. — — — — — *🎙️ پادکست هوشیوار* 🎧 شنیدن در همه اپلیکیشنهای پادکست: https://pod.link/1707646743 📸 اینستاگرام: https://www.instagram.com/mehdi_shafa_houshivar ✈️ کانال تلگرام: https://t.me/Houshivarpodcast
*🧠 پادکست پلکان خرد* 🎧 شنیدن در همه اپلیکیشنهای پادکست: https://pod.link/1703634960 📸 اینستاگرام: https://www.instagram.com/theladderofwisdom ✈️ کانال تلگرام: https://t.me/theladderofwisdom
🐦 توییتر (X) دکتر مهدی شفا: https://x.com/mehdishafa1
Podden och tillhörande omslagsbild på den här sidan tillhör
Mehdi Shafa. Innehållet i podden är skapat av Mehdi Shafa och inte av,
eller tillsammans med, Poddtoppen.
